Ćwiczenia rozwijające twórcze myślenie

Twórczość bądź inaczej mówiąc kreatywność, przeżywa w tej chwili swój okres rozkwitu. Gdziekolwiek spojrzysz, wszędzie dostrzeżesz zachętę od strony innych do poszukiwania nowych rozwiązań. Pytanie tylko jak stać się tą osobą twórczą, osobą która generuje wspaniałe pomysły i potrafi twórczo myśleć.

Czytając anonse prasowe, dotyczące poszukiwania pracowników, utwierdzamy się w przekonaniu, że najbardziej pożądaną obecnie na rynku pracy cechą jest kreatywność. Obecnie, uważa się, że myślenia można nauczyć. „Myśleć to nie znaczy być inteligentnym ani posiadać wiedzę o przedmiocie, ani mieć rację. Myślenie to aktywna, praktyczna umiejętność, którą można usprawniać”

Poniżej przedstawię kilka narzędzi, pomocnych przy rozwijaniu twórczego myślenia:

Sześć myślowych kapeluszy – metoda polega na skupianiu się na jednym tylko rodzaju myślenia w danej chwili,

Inne punkty widzenia – służy do badania interesów innych ludzi i wartości, które są dla nich istotne. Jednym z zastosowań jest rozpatrywanie racji obu stron w konfliktach czy sporach,

Zalety, wady i to, co interesujące – polega na aktywnym poszukiwaniu najpierw zalet, następnie samych wad, a na końcu tego, co interesujące.

Podstawowe priorytety – pomaga ustalić, co ma naprawdę istotne znaczenie.

Sześć myślowych kapeluszy
Metoda polega na tym, że mamy sześć kolorowych kapeluszy. Każdy kolor odpowiada jednemu typowi myślenia:
- Kapelusz biały – opiera się na neutralnych faktach, liczbach, danych. Co wiemy? Jakie informacje musimy zdobyć?
- Kapelusz czerwony – ukazuje emocje, uczucia, intuicję. Co odczuwamy w związku z tą sprawą?
- Kapelusz czarny – cechuje go ostrożność, pesymizm, dostrzeganie trudności, wydaje negatywne opinie, ocenia prawdziwość,
- Kapelusz żółty – kieruje się optymizmem, myśli pozytywnie, dostrzega korzyści, zalety, zyski,
- Kapelusz zielony – bada możliwości, docieka, poddaje pomysły, innowacje, rozwiązania alternatywne,
- Kapelusz niebieski – kontroluje i steruje procesem myślenia, czuwa nad innymi kapeluszami, podsumowuje.
Metodę tę można stosować w różny sposób:
- używając jednego lub dwóch kapeluszy,
- wykorzystując wszystkie kapelusze w ustalonej z góry kolejności.
Wszyscy w grupach przygotowują argumenty dla swojego przedstawiciela, zgodnie z kolorem kapelusza przez nich wylosowanego. Po określonym czasie następuje dyskusja. Końcowy etap to podsumowanie dyskusji przez niebieski kapelusz, ewentualnie refleksje uczestników na temat trudności związanych z przygotowaniem argumentów.

Inne punkty widzenia
Każde działanie ma konsekwencje, które mogą dotknąć wielu osób. To narzędzie służy do badania interesów innych ludzi i wartości, które są dla nich ważne. Stosując je odpowiadamy na dwa podstawowe pytania:
- kto odczuje konsekwencje mojego działania?
- co ci, których ono dotyczy, myślą o tych konsekwencjach?
Stosując metodę inne punkty widzenia wszyscy powinni postawić się w sytuacji tych ludzi, spojrzeć na problem ich oczami.

Zalety, wady i to, co interesujące
Ta metoda pozwala na poszerzenie pola widzenia, dzięki czemu można uniknąć wydawania powierzchownych sądów. Polega na wyszukiwaniu najpierw zalet, potem samych wad, a na końcu tego, co wzbudza zainteresowanie.

Podstawowe priorytety
To narzędzie służy do zawężania spojrzenia, ograniczania się do spraw najważniejszych. Znając temat i cel myślenia można ustalić priorytety, np. priorytetowe wartości, interesy lub najważniejsze czynniki. Warto jest ustalić z góry liczbę priorytetów.

Czym jest twórcze myślenie? jest parciem do przodu z nowymi możliwościami. Jakie mogą być ćwiczenia rozwijające umiejętność twórczego myślenia?:

- technika słowa przypadkowego: jeśli mamy do rozwiązania konkretny problem, losujemy przypadkowe słowo (rzeczownik pospolity) np. przy pomocy encyklopedii. Następnie szukamy skojarzeń, jakie nasuwa nam wylosowane słowo z naszym problemem. Mogą one nas doprowadzić do odkrywczego pomysłu.

- prowokacje: są to stwierdzenia całkowicie bezsensowne, nieprawdopodobne, które mają na celu „wydostanie” myślenia z utartych szlaków. Prowokacje stanowią odskocznię od nowych pomysłów.